25

Od zera do inżyniera

Algebra - zadania powtórkowe

Powtórka algebry w jednym zestawie: redukcja wyrazów podobnych, potęgi ułamkowe, opuszczanie nawiasów, logarytmy w obie strony, ułamki algebraiczne, dzielenie wielomianów i rozkład na czynniki.

To lekcja bez nowej teorii: same zadania z tego, co było w lekcjach 20-24. Warto je zrobić w całości, bo każde kolejne zagadnienie w tym kursie - równania, funkcje, pochodne - opiera się na tych rachunkach. Jeśli któryś typ zadania sprawia kłopot, lepiej wrócić do właściwej lekcji teraz niż zderzyć się z tym samym brakiem za trzy rozdziały.

Algebra - zadania powtórkowe

Uprość poniższe wyrażenia.

a)2ab4ac+ba2cb+3ba=6ab4ac2cb==2(3ab2accb)\begin{aligned}\text{a)}\quad 2ab - 4ac + ba - 2cb + 3ba &= 6ab - 4ac - 2cb = \\&= 2(3ab - 2ac - cb)\end{aligned}
b)3x2yzzx2y+4yxz22x2zy+3z2yx3zy2==0x2yz+7z2yx3zy2=7z2yx3zy2==yz(7xz3y)\begin{aligned}\text{b)}\quad 3x^{2}yz - zx^{2}y + 4yxz^{2} - 2x^{2}zy + 3z^{2}yx - 3zy^{2} &= \\= 0\cdot x^{2}yz + 7z^{2}yx - 3zy^{2} &= 7z^{2}yx - 3zy^{2} = \\&= yz(7xz - 3y)\end{aligned}
c)cpcq:c2=cp+(q)(2)=cpq+2\text{c)}\quad c^{p}\cdot c^{-q} : c^{-2} = c^{\,p + (-q) - (-2)} = c^{\,p - q + 2}
d)(x12)23:(y34)2(x35)53(x14)1(y13)6=x13:y32x1x14y2=x1312y72\text{d)}\quad \frac{\left(x^{\frac{1}{2}}\right)^{-\frac{2}{3}} : \left(y^{\frac{3}{4}}\right)^{2}\cdot\left(x^{\frac{3}{5}}\right)^{-\frac{5}{3}}}{\left(x^{\frac{1}{4}}\right)^{-1}\cdot\left(y^{\frac{1}{3}}\right)^{6}} = \frac{x^{-\frac{1}{3}} : y^{\frac{3}{2}}\cdot x^{-1}}{x^{-\frac{1}{4}}\cdot y^{2}} = x^{-\frac{13}{12}}\cdot y^{-\frac{7}{2}}
13+(1)(14)=43+14=1612+312=1312-\tfrac{1}{3} + (-1) - \left(-\tfrac{1}{4}\right) = -\tfrac{4}{3} + \tfrac{1}{4} = -\tfrac{16}{12} + \tfrac{3}{12} = -\tfrac{13}{12}
322=72-\tfrac{3}{2} - 2 = -\tfrac{7}{2}

Opuść nawiasy w poniższych wyrażeniach.

a)2f(3g4h)(g+2h)=2f(3g2+6gh4gh8h2)==2f(3g2+2gh8h2)==6fg2+4fgh16fh2\begin{aligned}\text{a)}\quad 2f(3g - 4h)(g + 2h) &= 2f(3g^{2} + 6gh - 4gh - 8h^{2}) = \\&= 2f(3g^{2} + 2gh - 8h^{2}) = \\&= 6fg^{2} + 4fgh - 16fh^{2}\end{aligned}
b)(5x6y)(2x+6y)(5xy)=(10x2+30xy12xy36y2)(5xy)==(10x2+18xy36y2)(5xy)==50x310x2y+90x2y18xy2180xy2+36y3==50x3+80x2y198xy2+36y3\begin{aligned}\text{b)}\quad (5x - 6y)(2x + 6y)(5x - y) &= (10x^{2} + 30xy - 12xy - 36y^{2})(5x - y) = \\&= (10x^{2} + 18xy - 36y^{2})(5x - y) = \\&= 50x^{3} - 10x^{2}y + 90x^{2}y - 18xy^{2} - 180xy^{2} + 36y^{3} = \\&= 50x^{3} + 80x^{2}y - 198xy^{2} + 36y^{3}\end{aligned}
c)4{3[p2(q3)]3(r2)}=4{3[p2q+6]3r+6}==4{3p6q+183r+6}==4(3p6q+243r)==12p24q12r+96\begin{aligned}\text{c)}\quad 4\{3[p - 2(q - 3)] - 3(r - 2)\} &= 4\{3[p - 2q + 6] - 3r + 6\} = \\&= 4\{3p - 6q + 18 - 3r + 6\} = \\&= 4(3p - 6q + 24 - 3r) = \\&= 12p - 24q - 12r + 96\end{aligned}

Oblicz, korzystając z kalkulatora, a gdy trzeba - ze wzoru na zmianę podstawy.

a)log0,02701,569\text{a)}\quad \log 0{,}0270 \approx -1{,}569
b)ln47,893,869\text{b)}\quad \ln 47{,}89 \approx 3{,}869
c)log7126,4=log710log10126,4=1log107log10126,42,1020,8452,487\text{c)}\quad \log_{7}126{,}4 = \log_{7}10\cdot\log_{10}126{,}4 = \frac{1}{\log_{10}7}\cdot\log_{10}126{,}4 \approx \frac{2{,}102}{0{,}845} \approx 2{,}487

Zapisz poniższe wzory w postaci logarytmicznej.

a)V=πh4(Dh)(D+h)logV=logπ+loghlog4+log(Dh)+log(D+h)\begin{aligned}\text{a)}\quad V &= \frac{\pi h}{4}(D - h)(D + h) \\\log V &= \log \pi + \log h - \log 4 + \log(D - h) + \log(D + h)\end{aligned}
b)P=116(2d1)2NS=24(2d1)2NSlogP=log24+log(2d1)2+logN+logSlogP=4log2+2log(2d1)+logN+12logS\begin{aligned}\text{b)}\quad P &= \tfrac{1}{16}(2d - 1)^{2}N\sqrt{S} = 2^{-4}(2d - 1)^{2}N\sqrt{S} \\\log P &= \log 2^{-4} + \log(2d - 1)^{2} + \log N + \log\sqrt{S} \\\log P &= -4\log 2 + 2\log(2d - 1) + \log N + \tfrac{1}{2}\log S\end{aligned}

Zapisz poniższe zależności bez użycia logarytmów.

a)logx=logP+2logQlogk33=logP+logQ2logklogx=logPQ2xkPQ2xk=103PQ2=1000xkx=PQ21000k\begin{aligned}\text{a)}\quad \log x &= \log P + 2\log Q - \log k - 3 \\3 &= \log P + \log Q^{2} - \log k - \log x = \log\frac{PQ^{2}}{xk} \\\frac{PQ^{2}}{xk} &= 10^{3} \quad\Rightarrow\quad PQ^{2} = 1000xk \quad\Rightarrow\quad x = \frac{PQ^{2}}{1000k}\end{aligned}
b)logR=1+13logM+3logS1=logRlogM3logS3=logRS3M3RS3M3=10R=10S3M3\begin{aligned}\text{b)}\quad \log R &= 1 + \tfrac{1}{3}\log M + 3\log S \\1 &= \log R - \log\sqrt[3]{M} - \log S^{3} = \log\frac{R}{S^{3}\sqrt[3]{M}} \\\frac{R}{S^{3}\sqrt[3]{M}} &= 10 \quad\Rightarrow\quad R = 10S^{3}\sqrt[3]{M}\end{aligned}
c)lnP=12ln(Q+1)3lnR+22=lnPlnQ+1+lnR3=lnPR3Q+1PR3Q+1=e2PR3=e2Q+1P=e2Q+1R3\begin{aligned}\text{c)}\quad \ln P &= \tfrac{1}{2}\ln(Q + 1) - 3\ln R + 2 \\2 &= \ln P - \ln\sqrt{Q + 1} + \ln R^{3} = \ln\frac{PR^{3}}{\sqrt{Q + 1}} \\\frac{PR^{3}}{\sqrt{Q + 1}} &= e^{2} \quad\Rightarrow\quad PR^{3} = e^{2}\sqrt{Q + 1} \quad\Rightarrow\quad P = \frac{e^{2}\sqrt{Q + 1}}{R^{3}}\end{aligned}

Wykonaj mnożenie i uprość wynik.

a)(3x1)(x2x1)=3x33x23xx2+x+1==3x34x22x+1\begin{aligned}\text{a)}\quad (3x - 1)(x^{2} - x - 1) &= 3x^{3} - 3x^{2} - 3x - x^{2} + x + 1 = \\&= 3x^{3} - 4x^{2} - 2x + 1\end{aligned}
b)(a2+2a+2)(3a2+4a+4)=3a4+4a3+4a2+6a3+8a2+8a+6a2+8a+8==3a4+10a3+18a2+16a+8\begin{aligned}\text{b)}\quad (a^{2} + 2a + 2)(3a^{2} + 4a + 4) &= 3a^{4} + 4a^{3} + 4a^{2} + 6a^{3} + 8a^{2} + 8a + 6a^{2} + 8a + 8 = \\&= 3a^{4} + 10a^{3} + 18a^{2} + 16a + 8\end{aligned}

Uprość poniższe ułamki.

a)x3y2:xy3=x3y2y3x=x3y3xy2=x2y\text{a)}\quad \frac{x^{3}}{y^{2}} : \frac{x}{y^{3}} = \frac{x^{3}}{y^{2}}\cdot\frac{y^{3}}{x} = \frac{x^{3}y^{3}}{xy^{2}} = x^{2}y
b)abc:acbbca=abcbacbca=ab3ca2c2=b3ac\text{b)}\quad \frac{ab}{c} : \frac{ac}{b}\cdot\frac{bc}{a} = \frac{ab}{c}\cdot\frac{b}{ac}\cdot\frac{bc}{a} = \frac{ab^{3}c}{a^{2}c^{2}} = \frac{b^{3}}{ac}

Wykonaj dzielenie.

a)

(x2+2x3):(x1)=x+3(x^{2} + 2x - 3) : (x - 1) = x + 3
x2x^{2}x- x
03x3x3- 3
3x3x3- 3
00
(x1)(x+3)=x2+2x3(x - 1)(x + 3) = x^{2} + 2x - 3

b)

(n3+0n2+0n+27):(n+3)=n23n+9(n^{3} + 0n^{2} + 0n + 27) : (n + 3) = n^{2} - 3n + 9
n3n^{3}+3n2+ 3n^{2}
03n2- 3n^{2}+0n+ 0n
3n2- 3n^{2}9n- 9n
09n9n+27+ 27
9n9n+27+ 27
00
(n+3)(n23n+9)=n3+0n2+0n+27(n + 3)(n^{2} - 3n + 9) = n^{3} + 0n^{2} + 0n + 27

c)

(3a3+2a2+0a+1):(a+1)=3a2a+1(3a^{3} + 2a^{2} + 0a + 1) : (a + 1) = 3a^{2} - a + 1
3a33a^{3}+3a2+ 3a^{2}
0a2- a^{2}+0a+ 0a
a2- a^{2}a- a
0aa+1+ 1
aa+1+ 1
00
(a+1)(3a2a+1)=3a3+2a2+0a+1(a + 1)(3a^{2} - a + 1) = 3a^{3} + 2a^{2} + 0a + 1

Rozłóż poniższe wyrażenia na czynniki.

a)36x3y28x2y=4x2y(9xy2)\text{a)}\quad 36x^{3}y^{2} - 8x^{2}y = 4x^{2}y(9xy - 2)
b)x3+3x2y+2xy2+6y3=x2(x+3y)+2y2(x+3y)==(x+3y)(x2+2y2)\begin{aligned}\text{b)}\quad x^{3} + 3x^{2}y + 2xy^{2} + 6y^{3} &= x^{2}(x + 3y) + 2y^{2}(x + 3y) = \\&= (x + 3y)(x^{2} + 2y^{2})\end{aligned}
c)4x2+12x+9=(2x+3)2\text{c)}\quad 4x^{2} + 12x + 9 = (2x + 3)^{2}
d)(3x+4y)2(2xy)2=[3x+4y(2xy)][3x+4y+(2xy)]==(3x+4y2x+y)(3x+4y+2xy)==(x+5y)(5x+3y)\begin{aligned}\text{d)}\quad (3x + 4y)^{2} - (2x - y)^{2} &= [3x + 4y - (2x - y)][3x + 4y + (2x - y)] = \\&= (3x + 4y - 2x + y)(3x + 4y + 2x - y) = \\&= (x + 5y)(5x + 3y)\end{aligned}
e)x2+10x+24=(x+6)(x+4)\text{e)}\quad x^{2} + 10x + 24 = (x + 6)(x + 4)
f)x210x+16=(x8)(x2)\text{f)}\quad x^{2} - 10x + 16 = (x - 8)(x - 2)
g)x25x36=(x+4)(x9)\text{g)}\quad x^{2} - 5x - 36 = (x + 4)(x - 9)
h)6x2+5x6=6x2+9x4x6=3x(2x+3)2(2x+3)==(2x+3)(3x2)\begin{aligned}\text{h)}\quad 6x^{2} + 5x - 6 &= 6x^{2} + 9x - 4x - 6 = 3x(2x + 3) - 2(2x + 3) = \\&= (2x + 3)(3x - 2)\end{aligned}

Najczęstsze pytania

Jak mnoży się i dzieli potęgi o tej samej podstawie?

Wykładniki się dodaje przy mnożeniu i odejmuje przy dzieleniu, niezależnie od tego, czy są całkowite, ujemne czy ułamkowe. Stąd c^p · c^(−q) : c^(−2) = c^(p − q + 2).

Jak policzyć logarytm o podstawie innej niż 10 i e?

Wzorem na zmianę podstawy: log₇126,4 = log126,4 / log7 = 2,102 / 0,845 ≈ 2,487. Podstawa ułamka może być dowolna, byle ta sama w liczniku i mianowniku.

Co znaczy „zapisać wyrażenie bez logarytmów"?

Zwinąć prawą stronę do jednego logarytmu, a potem opuścić go po obu stronach. Z log x = log P + 2log Q − log k − 3 wychodzi log(PQ²/(xk)) = 3, czyli PQ² = 1000xk, a stąd x = PQ²/(1000k).

Jak sprawdzić dzielenie wielomianów?

Mnożąc dzielnik przez iloraz - musi wyjść dzielna. Dla (n³ + 27) : (n + 3) = n² − 3n + 9 mamy (n + 3)(n² − 3n + 9) = n³ + 27, więc dzielenie jest wykonane dobrze.

PhiBoard

Nowoczesna, interaktywna tablica do nauki i pracy. Twórz, ucz i współpracuj - całkowicie za darmo.

Wkrótce w

Google Play

Pobierz z

App Store

PhiBoard

Narzędzia

Możliwości

Baza wiedzy

Wsparcie

FAQ

Nasza misja

Kontakt

Rozwój

Nasz celDla szkółAktualności

Dokumenty

RegulaminPolityka prywatności

office@phiboard.com

Wesprzyj projekt

© 2026 PhiBoard. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Używamy plików cookies

Aby poprawić jakość naszych usług, używamy plików cookies. Cookies pomagają nam dostosować naszą stronę do Twoich preferencji, analizować sposób korzystania z witryny oraz zapewniać lepsze doświadczenie użytkownika. Akceptując cookies, wyrażasz zgodę na ich użycie w celu optymalizacji funkcjonalności i treści na stronie.

Algebra - zadania powtórkowe | PhiBoard